Onderwijs ontwerpen met Design Thinking in 5 stappen
Design thinking is een term die je steeds vaker hoort in het onderwijs. Deze aanpak die afkomstig is uit de ontwerpwereld blijkt namelijk ook succesvol te werken om vernieuwingen te realiseren met onderwijsteams. Wat is Design thinking, waarom werkt het zo goed en hoe zet je het in binnen een schoolcontext?
Design Thinking voor innovatie in onderwijs
Design thinking is een methodiek om op een creatieve manier een oplossing of verbetering te realiseren. Deze methode wordt steeds meer ingezet door scholen om antwoorden te vinden op actuele onderwijs vraagstukken. Het is bij uitstek geschikt voor het vinden van antwoorden op complexe uitdagingen omdat er bij Design thinking veel aandacht wordt besteed aan het verhelderen van het probleem. De benadering is holistisch, opbouwend, positief en zet altijd de mens centraal. De kans op succes is groter, omdat het een iteratief proces is wat betekent dat het proces zich continu herhaalt totdat de oplossing werkt.

Het proces van Design thinking in vijf stappen
Fase 1. Inleving: onderzoek de vraag achter de vraag, verzamel informatie, leef je in
Fase 2. Probleemdefinitie: scherp de oorspronkelijke vraagstelling aan of selecteer een deelprobleem
Fase 3. Ideeën: combineer, genereer en selecteer ideeën
Fase 4. Prototype: bouw een miniversie van de oplossing om mee te experimenteren
Fase 5. Test: ga je prototype testen, kijk wat de resultaten zijn en stel het prototype bij
Denken vanuit de doelgroep
Design thinking lijkt door het iteratieve proces en werken met prototypes op de scrum methode. Het verschil is dat scrum meer gericht is op stapsgewijs werken naar oplevering, terwijl Design Thinking zich meer richt op het oplossen van een gebruikersprobleem en ontwikkelen van innovaties. Voor een ontwerper staat de gebruikerservaring centraal, waarbij er heel veel aandacht wordt besteed aan het gevoel van de gebruiker. Naast de werking van een product, bepaalt het gevoel immers voor een groot deel of men het product gaat gebruiken. Je zou kunnen zeggen dat het nogal logisch is dat je vanuit de gebruiker denkt, maar dat is niet altijd het geval. We zijn toch geneigd om vanuit eigen ideeën, aannames en processen te denken. Design thinking is een methode die je leert om op een andere manier uitdagingen te benaderen.
Meer creativiteit en draagvlak
Design Thinking biedt een gemeenschappelijke taal en aantrekkelijke systematiek voor innovatie in lerende schoolorganisaties. Het is gebaseerd op co-creatie en dialoog met gebruikers, met als doel een minimumoplossing te vinden die het probleem verhelpt. Door een gestructureerd co-creatie proces wordt de oplossing eerder geaccepteerd en roept de verandering minder weerstand op. Design Thinking benadrukt een open mindset: optimistisch, vooruitkijkend en terugblikkend, gericht op de behoefte van gebruikers. Om die reden is het een methode die heel goed kan werken voor schoolteams. De druk op schoolteams ligt vaak hoog. Des te groter is de noodzaak om efficiënt te werken aan verbeteringen waar de medewerkers zelf achter staan. Met Design thinking breek je een innovatie op in kleinere stapjes, je ziet sneller resultaat en het motiveert om verder te werken aan het optimaliseren van onderwijsvernieuwingen.
De voordelen van Design thinking
- Je ontwerpt producten en diensten die beter aansluiten bij de doelgroep
- Je realiseert snel concreet en tastbaar resultaat
- Je leert sneller door het iteratieve proces
- De oplossing wordt sneller geaccepteerd door het co-creatie proces
- Het stimuleert creativiteit en een open mindset wat essentieel is voor vernieuwing
Design thinking voor educatief leiderschap
Er zijn genoeg redenen waarom het voor schoolleiders interessant is om te gaan werken met de methode van Design thinking. Net als met elke nieuwe methode kost het wel even wat tijd om te leren hoe je Design thinking effectief kunt inzetten in de school. De methode kan in het begin weerstand oproepen, omdat mensen het eng kunnen vinden om de oude vertrouwde methode los te laten. Bovendien is de creativiteit niet altijd gelijk in het begin aanwezig, omdat het spannend kan zijn om je ideeën op tafel te gooien. Dat is iets wat groei met vertrouwen. Daarnaast is het goed om de kwaliteiten van je medewerkers en jezelf goed in kaart te hebben, omdat Design thinking vraagt om goede samenwerking in het team en sterke leiderschapskwaliteiten.